سمی ترین حیوانات طبیعت

در نبردگاه طبیعت، بسیاری حیوانات ساز و کارهایی برای شکار و نیز مبارزه با شکار شدن کسب کرده اند. یکی از این سازوکارها تولید سم شیمیایی است که می تواند برای فلج کردن طعمه و آسانتر ساختن شکار و خوردن آن، یا دفاع در برابر شکارچیان بکار رود.

میان حیوانات سمی و زهرآگین تمایز مهمی وجود دارد. موجودات زهرآگین (poisonous) تنها مواد سمی ترشح می کنند در حالی که موجودات سمی (venomous) از طریق اعضای تخصص یافته بدن خود سم را مستقیما به دشمن تزریق می کنند. این کار می تواند از طریق گاز گرفتن، نیش زدن یا حتی مهمیز قوزک پا انجام شود.

برخی پژوهشگران عروس دریایی مکعبی (box jellyfish) را کشنده ترین حیوان طبیعت می دانند. این موجود باعث برخی رازآلودترین مرگها در میان شناگران در بسیاری از بخش های دنیا شده است.

برخی گونه های این موجود سمی بسیار قوی تولید می کنند که قلب، دستگاه عصبی و حتی سلولهای پوست را هدف قرار می دهد. مرگ در اثر سم این حیوان می تواند آنی رخ دهد. فرد تماس یافته با این حیوان ممکن است دچار شوک گشته و غرق شود یا پیش از رسیدن به ساحل در اثر حمله قلبی جان خود را از دستت بدهد.

گاهی اوقات سم برخی موجودات به ماده ای شفا بخش تبدیل می شود. دانشمندان در بزاق سمی هیولای گیلا (gila monster)، یک مارمولک سمی که بومی آمریکا و مکزیک است هورمونی یافته اند که می تواند در درمان دیابت نوع 2 در انسانها بکار رود.

https://s34.picofile.com/file/8487509200/gilamonster.jpg

منبع:

https://www.discoverwildlife.com/animal-facts/most-venomous-animals

کهن ترین مجسمه ساخت انسان

شاید کهن ترین مجسمه ساخت دست انسان، ونوس بیریخات رام (The Venus of Berekhat Ram) باشد که باستان شناسان عمر آن را بین 233000 تا 800000 سال پیش تخمین زده اند. این مجسمه بین دو لایه سنگ و ماسه آتشفشانی در بلندی های جولان مرز سوریه و اسرائیل کشف شده و گمان می رود توسط گونه هوموارکتوس (انسان راست قامت) ساخته شده باشد. هوموارکتوس گونه انسانی منفرض شده ای است که به مدت 2 میلیون سال در آفریقا و غرب آسیا می زیسته است.

ابتدا گمان می رفت این مجسمه بطور تصادفی ساخته شده باشد. اما بازرسی دقیق میکروسکوپی توسط الکساندر مارشاک نشان داد دخالت انسان در شکل دادن این پیکره کوچک بویژه تراش و پولیش آن کاملا مشهود است. پایه مجسمه طوری مسطح شده که بتواند راست بایستد. کاربرد این مجسمه احتمالا در مراسم مذهبی بوده است.

منبع:

https://www.thearchaeologist.org/blog/ten-of-the-worlds-oldest-known-sculptures

بزرگترین سیاره شناخته شده

کیهان بسیار وسیع است و شاید بی پایان باشد. در این کیهان سیاره ما ذره ای ناچیز است. حتی در دستگاه خورشیدی ما زمین در مقایسه با سیاره برجیس (مشتری، ژوپیتر) کوتوله می نماید. اما بزرگترین سیاره شناخته شده کدام است؟

پاسخ به عوامل متعددی بستگی دارد، از جمله یک سیاره چگونه تعریف می شود. در هر صورت کاندیدهای زیادی برای بزرگترین سیاره شناخته شده وجود دارد. یکی از بزرگترین سیارات شناخته شده ROXs 42Bb است، یک غول گازی که در فاصله 460 سال نوری از زمین به دور ستاره خود می گردد. این سیاره حدود نه بار جسیم تر از برجیس است و 2.5 برابر آن قطر دارد.

این سیاره با استفاده از تلسکوپ فضایی کک (Keck) بطورمستقیم مشاهده شده است. سیارات دیگری نیز وجود دارند که ابعاد و جرم آنها بطور غیرمستقیم محاسبه شده و عدم قطعیت زیادی در مورد آنها وجود دارد. اما ROXs 42Bb با اطمینان زیادی مورد مشاهده و محاسبه قرار گرفته است.

نوعی از ستاره های مرده به نام کوتوله قهوه ای وجود دارند که بسیار کوچکتر از ستارگان فعال و بزرگتر از تمامی سیارات شناخته شده هستند. هسته این اجسام چگال بقدری فشرده نیست که همجوشی هیدروژن را آغاز کند لیکن می توان ایزوتوپ هیدروژن به نام دوتریم (که هسته آن از یک پروتون و یک نوترون ساخته شده) را بگدازد.

شکل گیری ROXs 42Bb با سیاره ای گازی مانند برجیس نیز تفاوت زیادی دارد. برجیس زندگی خود را از یک هسته سنگی آغاز کرده و بتدریج غبار و گاز را پیرامون این هسته به صورت دیسکی چرخان جذب کرده است. اما ROXs 42Bb از ابتدا گازی بوده که بخش هایی از درون آن تحت اثر گرانش به درون رمبیده است.

سیاره ROXs 42Bb که به صورت نقطه ای نزدیک ستاره خود دیده می شود. منبع ویکی پدیا

مقایسه اندازه ROX 42Bb (بالا سمت راست) با برجیس و سایر سیارات بزرگ دستگاه خورشیدی

منبع:  Space.com

رودیوم، گرانقیمت ترین فلز دنیا

رودیوم یک فلز درخشان و نقره ای رنگ است. رودیوم دارای نقطه ذوب بالا و چگالی کمتری نسبت به پلاتین است. بازتاب نور از روی این فلز قوی است و سختی و دوام بالایی دارد. با حرارت دادن زمانی که به رنگ قرمز می‌گراید به اکسید تبدیل می شود و در دمای بالاتر دوباره به شکل عنصری خود بازمی گردد. رودیوم تا دمای 600 درجه سلسیوس تحت تاثیر هوا و آب قرار نمی گیرد. در بیشتر اسیدها نامحلول است اما در اسید سولفوریک داغ غلیظ حل می شود و قلیاهای مذاب آن را تحت تاثیر قرار می دهند.

حدود 85 درصد این فلز در مبدل های کاتالیزوری خودروها استفاده می شود. استفاده اصلی این فلز همراه با پلاتین و ایریدیوم به شکل آلیاژی است که به آن استحکام بالا در دماهای بالا و مقاومت در برابر اکسیداسیون می‌دهد. این آلیاژها در سیم پیچ کوره ها، نوک مداد، سوزن فونوگراف، ترموکوپل ها و سیم های مقاومتی دما بالا، الکترودهای شمع ، یاتاقان ها و اتصال های الکتریکی هواپیما بکار برده می شوند.

خود فلز برای روکش جواهرآلات و بازتابنده های چراغ های جستجوی نوری بکار برده می شود زیرا درخشندگی عالی و مقاومت خوبی در برابر کدر شدن دارد. در فرایندهای صنعتی متعددی مانند BP-Monsanto، فرایند ساخت اسید استیک با کربونیلاسیون کاتالیزوری متانول که ابداع شرکت BP است، به عنوان یک کاتالیزور عالی عمل می‌کند.

رودیوم یک کانی کمیاب است که به عنوان فرایند جانبی تصفیه سنگ معدن مس و نیکل بدست می آید که می‌توانند حاوی تا 0.1 درصد رودیوم باشند. بیشتر رودویم از آفریقای جنوبی و روسیه بدست می آید و تولید جهانی آن حدود 16 تن در سال است. ذخایر جهانی آن حدو 3000 تن تخمین زده می شود.

ترکیبات رودیوم بشدت سمی هستند و می توانند لکه هایی بر پوست ایجاد کنند.

 منابع:

https://www.goodreturns.in/personal-finance/investment/10-most-precious-metals-in-the-world/articlecontent-pf25909-1230896.html

https://www.lenntech.com/periodic/elements/rh.htm#:~:text=Rhodium%20metal%20is%20lustrous%20and,turns%20back%20to%20the%20element.

مطالعه دورترین ستاره کشف شده توسط تلسکوپ فضایی جیمز وب

 

 ستاره شناسان اندازه گیری دورترین ستاره ای را که تا به حال شناسایی شده است با استفاده از چشمان نیرومند جیمز وب آغاز کرده اند.

این ستاره که ایر رندل (Earendel) نامیده شده است، سال پیش توسط تلسکوپ فضایی هابل کشف شد. نور این ستاره 12.9 میلیارد سال طول کشیده است تا به زمین برسد. بنابراین این ستار درخشش خود را کمتر از یک میلیارد سال پس از مهبانگ، رویدادی که به عالم حیات بخشید، درخشش خود را آغاز کرده است. لیکن ایررندل تنها در فاصله 12.9 میلیارد سال نوری از ما قرار ندارد.

از آنجایی که عالم در حال انبساط مداوم با شتابی فزاینده است، این ستاره در طول زمانی که نور آن به ما رسیده است همچنان در حل دور شدن از ما بوده و اکنون در فاصله باور نکردنی 28 میلیارد سال نوری از ما قرار دارد.

پدیده لنز گرانشی، که باعث می شود گرانش عظیم اجرام نزدیکتر مسیر نور ستارگان دوردست را خم کرده و آنها را بزرگنمایی کند، به هابل کمک کرده این ستاره دوردست را شناسایی کند. یک خوشه کهکشانی عظیم به نام WHL0137-08 درست در مسیر رسیدن نور ایررندل به ما قرار دارد و برای این ستاره مانند لنز گرانشی عمل کرده است.

ایررندل احتمالا یک میلیون بار درخشانتر از خورشید است و یک همراه سرخ نیز دارد. جیمز وب کمک خواهد کرد اندازه گیری دقیقتری از جرم و درخشندگی این ستاره انجام شود.

 منبع:

https://news.yahoo.com/earendel-revealed-james-webb-space-170001555.html